Beysenbi, 24 Mamır 2018
Osı ğoy endi... 1437 16 pikir 14 Mamır, 2018 sağat 10:00

Qazaqtıñ sırtqı qarızı 14,8 trillion teñge

Qazaq eliniñ sırtqı qarızı 2018 jıldıñ naurız ayında 14,8 trillion teñgege jetken, - dep habarlaydı Abay-aqparat.

Ärine, 14,8 trillion az aqşa emes. Onı erte me, keş pe, qazaq töleydi. Qalay? Qaytip?

Qarız aluşı memlekettiñ tölem qabileti mıqtı boluğa tiis. Biz Euraziyalıq häm Kedendik Odaqqa müşe bolıp, älemniñ sansız sankciyalarınıñ qısımında qalğan elmiz. Endi bwl qarızdan qalay qwtılmaqpız?

Ekonomister sırtqı qarızı köp elderdiñ reytinginiñ köşbasında damığan memleketter twrğanın, sırtqı qarız eldiñ kedey ne bay ekendigin körsetpeytinin aytadı.

Osı orayda Greciyanı eske aluğa tura keledi. Olar şetten Olimpiada ötkizemiz dep 10 mlrd $ aldı da qaytara almay äbden qinaldı. Biz şe? Türli halıqaralıq sayasi şaralar ötkizip şabıldıq. Bükil memlekettiñ ideologiyasın EKSPO sekildi älemdik oqiğalarğa baylap, eldi biraz jıl aldausıratıp keldik. Endi sonıñ bäriniñ öteui jaqındap keledi.

Qazaqstan sırtqı qarızı el ekonomikasınıñ mwnay-gaz salasına täueldi ekeni aydan-anıq dünie. Erteñ mwnay tiın bolıp qalsa, körer künimiz ne bolmaq?

Resmi derekter memlekettik qarızdıñ 20,9 payızğa (12,3 trillion teñge bolatın) öskenin aytadı.

Eldiñ memlekettik qarızınıñ jiıntığı — memlekettik qarız — 14,3 trillion teñge (bir jılda 20,1 payızğa artqan), kepildendirilgen memlekettik qarız — 428,5 milliard teñge (59,4 payızğa ösken) jäne memleket kepildigimen alınğan qarız — 37,8 milliard teñge.

Sonımen qatar, memlekettik qarızdıñ ösuine negizgi sebep — QR ükimetiniñ işki qarızı (salıstırmalı ülesi — 39,5 payız). Bir jılda ol 30,9 payızğa ösken — 4,4-ten 5,7 trillion teñgege deyin. Al sırtqı qarız aytarlıqtay özgermegen — 0,1 payız nemese 5 milliard teñge. Soñğı bes jılda memlekettik qarız 3,7 ese (10,8 trillion teñge) artqan — 4-ten 14,8 trillion teñgege deyin.

Qarızğa qızmet körsetuge 2018 jıldıñ alğaşqı toqsanında 156,7 milliard teñge bölindi, bwl bıltır körsetkişpen salıstırğanda 21 payızğa artıq (129,5 milliard teñge bolğan).

Sonımen qatar, memlekettik byudjettiñ jalpı şığını — 2,4 trillion teñgen (bir jılda13,5 payızğa artqan). Qarızğa qızmet körsetu şığını 6,5 payız (bıltır 6,1 payız bolatın).

Soñğı bes jılda memlekettik qarızğa qızmet körsetu 3,5 ese (328,4 milliard teñge) arqan, 130,5-ten 458,9 milliard teñgege deyin.

Bwl sandar tek ükimetke ğana tiesili emes. Özin osı eldiñ azamatı sanaytın bärimizdiñ qarızımız. 2018 jıldıñ 1 qañtarınan memlekettik borış 13,5 trln teñgeni (40,6 mlrd AQŞ dolları) nemese jalpı işki önimniñ 26 payızın qwrağan. Arağa eki ay salıp, ol somma 14,8 trillion teñgege jetken. Osıdan-aq, bereşegimizdiñ Tolağayday kün sanap ösip jatqanın köruge boladı.

Şäriphan Qaysar

Abai.kz

16 pikir